می‌گویند ظاهر هر چیز می‌تواند گول‌زننده باشد. در مورد هدایا دقیقاً همین‌طور است.

مردم آمریکا سالانه میلیاردها دلار صرف هزینه بسته‌بندی می‌کنند تا ظاهری شیک و جذاب به هدایای خود بدهند. این هزینه‌ها شامل خرید کاغذ، جعبه، روبان و پاپیون‌های زیبا می‌شود.

شاید شما از آن دسته افرادی هستید که مهارت زیادی در بسته‌بندی هدیه دارند، شاید هم هیچ مهارتی در این زمینه ندارید و شستن ظرف‌ها و تمیز کردن خانه را به این کار ترجیح می‌دهید.

سؤال این است که آیا این‌همه زمان و تلاش، واقعاً ارزش دارد یا نه. آیا بسته‌بندی زیبا واقعاً باعث می‌شود که هدیه‌ای زیباتر و دوست‌داشتنی‌تر به نظر برسد؟ یا مسئله چیزی متفاوت از این است؟

کادوپیچیدن

کادوپیچی شلخته، کادوپیچی مرتب

در مقاله‌ای که اخیراً توسط یک مجله روان‌شناسی در دانشگاه نوادا منتشرشده است، نتایج سه آزمایش در مورد تأثیر بسته‌بندی هدیه روی افرادی که هدیه را دریافت می‌کنند، قرار گرفت.

در اولین آزمایش، ۱۸۰ دانشجوی دانشگاه را در یک آزمایشگاه رفتاری در میامی، در تحقیقی با عنوان اعتبار افزوده، مورد بررسی قرار دادند. به‌محض ورود دانشجویان به هرکدام از آن‌ها هدیه‌ای جهت قدردانی از شرکت آن‌ها در آزمایش اهدا شد.

هدیه‌ای که انتخاب شده بود، یک ماگ قهوه با نشان یکی از دو تیم بسکتبال لیگ NBA بود و آن‌ها به‌طور تصادفی به هرکدام از دانشجویان اهدا می‌شدند. برمبنای تحقیقی دیگر، از پیش مشخص بود که همه آن‌ها طرفدار یکی از آن دو تیم بودند و علاقه‌ای به تیم دیگر نداشتند. هدف این بود که نیمی از دانشجویان، ماگی هدیه بگیرند که نشان تیم مورد علاقه آن‌ها را داشت و به نیمه دیگر آن‌ها، ماگ‌هایی با نشان تیم دیگر داده شود که علاقه‌ای به آن نداشتند.

درنهایت، نصف هدایا به شکلی مرتب بسته‌بندی شد و باقی آن‌ها را به شکلی نامرتب و شلخته کادو کردند.

شرکت‌کنندگان، بعد از باز کردن هدایا، اعلام می‌کردند که چقدر آن هدیه را دوست دارند. نتیجه این بود که کسانی که هدیه‌ای با بسته‌بندی شلخته دریافت کرده بودند، نسبت به کسانی که هدیه‌ای با بسته‌بندی مرتب و زیباگرفته بودند، به میزان قابل‌توجهی بیشتر از هدیه‌شان رضایت داشتند و این کاملاً فارغ از نشان ماگی بود که به آن‌ها اهدا شده بود.

روانشناسی هدیه دادن و بررسی نکات کلیدی آن
بیشتر بخوانید...

بسته‌بندی هدیه چه انتظاری را به وجود می‌آورد؟

برای پیدا کردن دلیل این مسئله، گروه دیگری از دانشجویان مورد بررسی قرار گرفتند. به آن‌ها عکسی از یک هدیه با کادوپیچی مرتب و هدیه دیگری با بسته‌بندی نامرتب و شلخته نشان داده شد. از آن‌ها خواستند پیش ازآن‌که محتویات بسته را بدانند، نظرشان را درباره آن و اینکه چه انتظاری دارند، بگویند.

سپس از شرکت‌کنندگان خواسته شد با فرض این‌که هدیه را باز کرده‌اند و داخل آن یک هندزفری JVC قرار دارد، نظر واقعی‌شان را در مورد هدیه بگویند تا بررسی شود که آیا هدیه‌ای که دریافت کرده‌اند، مطابق انتظارشان بوده است یا نه.

نتایج این آزمایش‌ها نشان داد که انتظارات شرکت‌کنندگان از هدایایی که به شکل مرتب بسته‌بندی شده بودند، به میزان قابل‌توجهی بالاتر از هدایایی بود که بسته‌بندی نامرتب و شلخته‌ای داشتند. پس‌از آنکه شرکت‌کنندگان متوجه شدند چه هدیه‌ای داخل بسته‌بندی است، آن‌هایی که هدایایی با بسته‌بندی مرتب دریافت کرده بودند، گفتند هدیه از حد انتظارشان پایین‌تر بوده است و در مقابل، نظر کسانی که هدایایی با بسته‌بندی نامرتب گرفته بودند، این بود که هدیه از حد انتظارشان بالاتر بوده است.

این بررسی نشان می‌دهد، افراد از روی بسته‌بندی هدیه‌ای که دریافت کرده‌اند، خوب یا بد بودن آن را پیش‌بینی می‌کنند. بسته‌بندی مرتب باعث می‌شود که دریافت‌کننده هدیه، انتظاراتش بالا برود و انتظار هدیه‌ای فوق‌العاده را داشته باشد. در مقابل، بسته‌بندی نامرتب و شلخته، انتظارات را پایین می‌آورد و کسی که هدیه را می‌گیرد، انتظار هدیه چندان خوبی را ندارد.

بنابراین هدیه‌ای با بسته‌بندی نامرتب، سورپرایز خوبی را به همراه دارد و هدیه‌ای با ظاهری مرتب و شکیل، می‌تواند به ناامیدی منجر شود.

بسته‌بندی هدیه چه انتظاری را به وجود می‌آورد؟

دوست نزدیک یا آشنای معمولی

در آزمایش سوم و نهایی اثر نوع کادوپیچی و میزان نزدیکی رابطه بین کسی که هدیه می‌دهد و کسی که هدیه را دریافت می‌کند، موردبررسی قرار گرفت. این‌که آیا مهم است کسی که هدیه می‌دهد دوست نزدیک است یا فقط یک آشنایی معمولی؟

در این آزمایش، نمونه‌ای جامع متشکل از ۲۶۱ بزرگ‌سال، موردبررسی قرار گرفت. از شرکت‌کنندگان خواسته شد که فرض کنند در یک مهمانی هستند و قرار است هدایایی بین آن‌ها ردوبدل شود که محتوای آن نامشخص است. به‌صورت تصادفی، به شرکت‌کنندگان عکس‌هایی از هدایایی با بسته‌بندی مرتب و نامرتبنشان داده شد.

این بار، به نیمی از شرکت‌کنندگان گفتند فرض کنند هدیه از طرف دوستی نزدیک است، درحالی‌که از نیمه دیگر خواسته شد فرض را بر این بگذارند که هدیه از طرف آشنایی معمولی است. سپس به آن‌ها گفتند که هدیه چیست و از آن‌ها خواسته شد نظرشان را در مورد آن بگویند.

کسانی که فرضشان این بود که هدیه را از طرف دوست نزدیکی دریافت کرده‌اند، هدیه با بسته‌بندی نامرتب را بیشتر دوست داشتند (درست مانند آزمایش‌های قبل)، درحالی‌که گروه دیگر با فرض این‌که هدیه از طرف آشنایی معمولی است، به هدیه با بسته‌بندی مرتب علاقه بیشتری نشان دادند.

این مسئله به این دلیل است که دریافت‌کننده‌های هدیه، مرتب بودن بسته‌بندی را نشانه‌ای برای میزان اهمیتی که شخص هدیه دهنده برای رابطه آن‌ها قائل بوده است و نه نشانه‌ای برای پیش‌بینی محتویات بسته، در نظر می‌گرفتند. مرتب بودن بسته‌بندی نشان می‌دهد که شخص هدیه دهنده برای رابطه ارزش قابل قبولی قائل بوده است.

بسته‌بندی شلخته، یک سورپرایز دوست‌داشتنی

بسته‌بندی شلخته، یک سورپرایز دوست‌داشتنی

با بررسی این آزمایش‌ها، می‌بینید که نباید نگران بسته‌بندی هدیه‌ تا نباشید. شما می‌توانید با بسته‌بندی ساده و نه‌چندان مرتب هدایا برای دوستان نزدیک و اعضای خانواده، در زمان، انرژی و هزینه خود صرفه‌جویی کنید.

اما اگر قصد دارید به کسی که آشنایی نزدیکی با او ندارید، هدیه دهید (به‌عنوان مثال، یکی از همکاران)، ارزش آن را دارد که انرژی و هزینه بیشتری صرف کنید تا هدیه‌تان ظاهری مرتب و زیباتر داشته باشد.

یادتان باشد با بسته‌بندی نامرتب و شلخته هدیه‌ای زیبا، می‌توانید دوستان و آشنایان نزدیکتان را سورپرایز کنید.